माणुसकीचा आणि वैद्यकीय विश्वातील आशेचा किरण
यशाच्या शिखरावर पोहोचूनही पाय जमिनीवर; सेवेला व्यवसाय नव्हे, तर जीवनधर्म मानणारे डॉ. किरण तरटे
“काही माणसं प्रकाश देतात,
काही माणसं वाट दाखवतात;
आणि काही माणसं स्वतः प्रकाश बनून
इतरांच्या आयुष्यातील अंधार दूर करतात…”
समाजात अनेक जण आपल्या कर्तृत्वाने ओळख निर्माण करतात; पण आपल्या कर्तृत्वाचा गवगवा न करता, प्रसिद्धीपासून दूर राहून आणि माणुसकीला केंद्रस्थानी ठेवून काम करणारी माणसं विरळाच. वैद्यकीय क्षेत्रात प्रचंड यश मिळवूनही साधेपणा, नम्रता, अभ्यासू वृत्ती आणि सेवाभाव जपणारे डॉ. किरण तरटे हे अशाच व्यक्तिमत्त्वांपैकी एक.
शिरूरच्या वैद्यकीय क्षेत्रात विश्वासाचे नाव म्हणून ओळख निर्माण करणाऱ्या डॉ. किरण यांच्या व्यक्तिमत्त्वाची खासियत म्हणजे त्यांच्या कर्तृत्वाइतकीच त्यांची साधेपणाची वाटचाल.
काम बोलते; माणूस नाही!
आजच्या काळात एखादे काम केले की त्याची प्रसिद्धी करण्याची स्पर्धा सुरू होते. मात्र डॉ. किरण यांचा स्वभाव याच्या अगदी उलट आहे. कोरोना महामारीच्या काळात हजारो रुग्णांच्या उपचारासाठी त्यांनी अहोरात्र काम केले. अनेकांना कोरोनामुक्त करण्याच्या या कार्याचा त्यांनी कधीही गवगवा केला नाही. सत्कार, सन्मान किंवा प्रसिद्धीच्या मागे धावण्याऐवजी ते आपल्या कामात मग्न राहिले.
“कर्म करत राहा; त्याचा गजर करण्याची गरज नसते. कामाचीच एक दिवस ओळख बनते,” हा विचार त्यांच्या कार्यातून दिसून येतो.
-
डॉक्टर म्हणून त्यांचे कमी बोलणे काहींना सुरुवातीला अलिप्तपणाचे वाटू शकते. मात्र रुग्णांच्या अनुभवातून त्यांच्यातील संवेदनशील डॉक्टर समोर येतो. रुग्णाचे म्हणणे शांतपणे ऐकून घेणे, परिस्थिती समजून घेणे आणि त्यानंतर मोजके पण नेमके बोलणे, ही त्यांची शैली.
कमी बोलणे आणि कृतीतून उत्तर देणे, हा त्यांच्या स्वभावाचा स्थायीभाव म्हणावा लागेल.
डॉक्टरी व्यवसाय नाही, सेवाधर्म
वैद्यकीय क्षेत्रात उपचार म्हणजे केवळ औषध देणे नव्हे, तर रुग्णाला योग्य उपचाराची दिशा देणे महत्त्वाचे असते. डॉ. किरण यांच्या कामात ही भूमिका प्रकर्षाने जाणवते. गरज असेल तेव्हाच औषधोपचार, आवश्यक असेल तेव्हाच रुग्णालयात दाखल करणे आणि अनावश्यक उपचार टाळणे, यावर त्यांचा भर असतो.
रुग्ण गरीब असो वा श्रीमंत, सामान्य असो वा व्हीआयपी—उपचारातील आपुलकी आणि वेळ देण्याच्या बाबतीत भेदभाव न करण्याची त्यांची भूमिका त्यांच्या वैद्यकीय सेवेला वेगळी उंची देते.
रुग्णाच्या खिशापेक्षा त्याच्या आजाराकडे पाहणारा डॉक्टर, हीच त्यांच्या कार्याची खरी ओळख म्हणावी लागेल.
ज्ञानाची भूक अजूनही कायम
करिअरमध्ये स्थिरावल्यानंतर ‘आता पुरेसे ज्ञान मिळाले’ असे मानणारे अनेकजण असतात. डॉ. किरण मात्र त्याला अपवाद.
वैद्यकीय व्यवसायातील प्रचंड व्याप सांभाळतानाही त्यांचे वाचन सातत्याने सुरू असते. वैद्यकीय विषयांपासून सामाजिक, मानसिक, आध्यात्मिक आणि मानवी जीवनाशी संबंधित विविध विषयांचा ते अभ्यास करतात.
“शिकणे थांबले की वाढणे थांबते,” या साध्या सूत्राचा त्यांनी आपल्या जीवनात स्वीकार केला आहे.
मानवी शरीराचा डॉक्टर म्हणून अभ्यास करताना मानवी मन समजून घेण्याची त्यांची उत्सुकता विशेष उल्लेखनीय आहे. मानवी भावना, ताणतणाव, मानसिक अवस्था आणि व्यक्तिमत्त्व यांचा अभ्यास करण्याची त्यांची धडपड त्यांच्या वैद्यकीय दृष्टिकोनाला अधिक व्यापक बनवते.
अवघड विषय, सोप्या भाषेत!
डॉ. किरण यांच्या व्यक्तिमत्त्वातील आणखी एक महत्त्वाची बाजू म्हणजे अवघड विषय सामान्य माणसाला समजेल अशा सोप्या भाषेत सांगण्याची हातोटी.
वाचन, अभ्यास आणि अनुभवातून मिळालेले ज्ञान स्वतःपुरते न ठेवता ते इतरांपर्यंत सहजपणे पोहोचविण्याची त्यांची पद्धत आहे. त्यामुळे ते केवळ डॉक्टर म्हणून नव्हे, तर लोकशिक्षक म्हणूनही अनेकांना भावतात.
स्टेथोस्कोपसोबत सायकलही!
डॉक्टर म्हटले की रुग्णालय, तपासण्या, औषधे आणि सततची धावपळ, असे चित्र डोळ्यांसमोर उभे राहते. मात्र डॉ. किरण यांचे व्यक्तिमत्त्व या चौकटीच्या पलीकडचे आहे.
गड-किल्ल्यांची भ्रमंती, गिर्यारोहण, निसर्गभ्रमंती, सायकलिंग, धावणे, चालणे आणि मित्रांसोबत मनमोकळ्या गप्पा—या सगळ्यांत ते आनंद शोधतात.
महाराष्ट्रातील अनेक गडकोटांना त्यांनी भेट दिली आहे. निसर्गाशी असलेले त्यांचे नाते त्यांच्या व्यक्तिमत्त्वातील संवेदनशीलता अधिक खुलवते.
डॉक्टरकीच्या धावपळीतही स्वतःसाठी वेळ काढणारा आणि तो वेळ जगणारा डॉक्टर, हीदेखील त्यांच्या व्यक्तिमत्त्वाची एक वेगळी बाजू.
यश मिळाले; पण ‘मी’पणा आला नाही!
यश, पैसा, कीर्ती, मान-सन्मान मिळाल्यानंतरही जमिनीवर राहणे ही मोठी गोष्ट आहे. अनेकदा यश माणसाला त्याच्या मुळांपासून दूर घेऊन जाते. डॉ. किरण मात्र याला अपवाद.
कार्याची व्याप्ती वाढत असताना त्यांचा साधेपणा कायम आहे. स्वतःच्या कर्तृत्वाची जाणीव असूनही त्याचा अहंकार नाही. नवीन शिकण्याची तयारी आहे. इतरांचे मत ऐकण्याची नम्रता आहे. स्वतःपेक्षा विषय मोठा मानण्याची वृत्ती आहे.
या व्यक्तिमत्त्वाच्या पायाभरणीत आई-वडिलांचे संस्कार आणि शिक्षकांचे मार्गदर्शन यांचा निश्चितच मोठा वाटा आहे.
शिरूरपासून राज्यभर विश्वासाचे नाते
शिरूर, श्रीगोंदा, पारनेर यांसह राज्याच्या विविध भागांतून रुग्ण डॉ. किरण यांच्याकडे विश्वासाने येतात. हा विश्वास एका दिवसात निर्माण झालेला नाही. त्यामागे सातत्यपूर्ण सेवा, अभ्यास, अनुभव आणि रुग्णांशी जपलेले माणुसकीचे नाते आहे.
वैद्यकीय क्षेत्रात पदवी मिळवणे सोपे असू शकते; पण रुग्णांच्या मनात विश्वासाचे स्थान निर्माण करणे ही खरी कमाई असते.
डॉ. किरण यांनी ही कमाई केली आहे.
त्यांच्या व्यक्तिमत्त्वात डॉक्टर आहे, अभ्यासक आहे, वाचक आहे, निसर्गप्रेमी आहे, गिर्यारोहक आहे, व्यायामप्रेमी आहे, मित्र आहे आणि सर्वांत महत्त्वाचे म्हणजे—माणूस आहे.
म्हणूनच डॉ. किरण तरटे हे केवळ वैद्यकीय विश्वातील एक नाव नाही; तर माणुसकी, वैद्यकीय प्रामाणिकपणा आणि सतत शिकत राहण्याची प्रेरणा देणारे व्यक्तिमत्त्व आहे.
